محور اول: علوم جغرافیا (شناخت فضا، مکان و تحولات انسانی-محیطی)
این محور به مطالعه ابعاد گوناگون پدیدههای فضایی، تعامل انسان و محیط، و برنامهریزی برای توسعه متوازن سرزمینی میپردازد. حوزههای مورد توجه عبارتند از:
- جغرافیای طبیعی، اقلیمشناسی و ژئومورفولوژی: تحلیل فرایندهای محیطی، چشماندازهای طبیعی و پویایی سطح زمین؛ اقلیمشناسی، تغییرات آبوهوایی، اقلیم محلی و شهری و رخدادهای حدی؛ ژئومورفولوژی رودخانهای، ساحلی، کوهستانی، بیابانی و کارستی؛ فرسایش، رسوب، پایداری دامنه، فرونشست زمین و تغییرات شکل زمین؛ تحلیل دادههای اقلیمی، مدلسازی اقلیم، خشکسالی، سیلاب و موج گرما؛ نقش فرایندهای طبیعی در برنامهریزی محیطی، مدیریت سرزمین و کاهش مخاطرات
- جغرافیای انسانی، اقتصادی، سیاسی و اجتماعی: سازمان فضایی جامعه، جمعیت، مهاجرت و پراکنش سکونتگاهها؛ توسعه منطقهای، فعالیتهای اقتصادی، بازار کار و نابرابری فضایی؛ مرز، قلمرو، امنیت، ژئوپلیتیک و روابط فضایی قدرت؛ هویت مکانی، سبک زندگی، میراث محلی و تعامل انسان و مکان؛ تحلیل فقر، محرومیت، عدالت فضایی، دسترسی به خدمات و کیفیت زندگی؛ تحولات اجتماعی، شهرنشینی، روستانشینی، مهاجرت، گردشگری و توسعه پایدار
- برنامهریزی شهری، منطقهای و روستایی: توسعه شهری، بازآفرینی شهری و مدیریت رشد شهرها؛ آمایش سرزمین، توسعه متوازن و تحلیل نابرابری فضایی؛ توسعه روستایی، معیشت پایدار و توانمندسازی جوامع محلی؛ کاربری اراضی، تغییرات کاربری زمین، پراکندگی شهری و تعارضات فضایی؛ حملونقل شهری، دسترسی، پیادهمداری، شهر هوشمند و کیفیت محیط شهری؛ تابآوری شهری و روستایی، مدیریت بحران، خدمات شهری و عدالت فضایی
- محیط زیست، آلودگی و حفاظت اکوسیستمها: ارزیابی اثرات محیطزیستی و پایش تغییرات محیطی؛ آلودگی هوا، آب، خاک، صوت، پسماند و راهکارهای کاهش آلودگی؛ حفاظت از تنوع زیستی، زیستگاهها، مناطق حفاظتشده و خدمات اکوسیستمی؛ مدیریت پسماند، اقتصاد چرخشی، بازیافت، پسماند شهری، صنعتی و کشاورزی؛ تغییر اقلیم، سازگاری محیطی، کاهش انتشار و سیاستهای محیطزیستی؛ حکمرانی محیط زیست، مشارکت مردمی، آموزش محیط زیست و عدالت محیطزیستی
- منابع آب، هیدرولوژی و مدیریت حوضههای آبخیز: مدیریت پایدار آب و برنامهریزی منابع آب سطحی و زیرزمینی؛ هیدرولوژی، سیلاب، رواناب، خشکسالی، تغذیه آبخوان و بیلان آبی؛ مدیریت حوضههای آبخیز، آبخیزداری، کنترل فرسایش و رسوب؛ کیفیت آب، آلودگی منابع آب، پایش آب و راهکارهای حفاظت از منابع آبی؛ مدلسازی هیدرولوژیک، سناریوهای اقلیمی، تحلیل دادههای بارش و جریان؛ مدیریت مصرف آب در شهر، کشاورزی، صنعت و مناطق خشک و نیمهخشک
- مخاطرات طبیعی، مدیریت بحران و تابآوری: ارزیابی خطر، آسیبپذیری، ریسک و نقشههای پهنهبندی خطر؛ زلزله، گسل، لرزهخیزی، مخاطرات ژئوتکنیکی و تابآوری سکونتگاهها؛ سیلاب، خشکسالی، طوفان، موج گرما، برف و رخدادهای حدی اقلیمی؛ فرونشست زمین، زمینلغزش، ریزگردها، بیابانزایی و فرسایش خاک؛ مدیریت بحران، آمادگی، پاسخ، بازسازی، آموزش عمومی و کاهش خطرپذیری؛ کاربرد GIS، سنجش از دور، مدلسازی و سامانههای هشدار سریع در مدیریت مخاطرات
- گردشگری، ژئوتوریسم و میراث طبیعی: اکوتوریسم، ژئوتوریسم، گردشگری روستایی و گردشگری پایدار؛ ژئوپارکها، میراث زمینشناختی، ژئوسایتها و حفاظت از ارزشهای زمین؛ مدیریت مقصد، ظرفیت برد گردشگری، اثرات محیطی گردشگری و تجربه گردشگر؛ نقش جوامع محلی، مشارکت مردمی، اقتصاد محلی و توسعه پایدار گردشگری؛ تحلیل مکانی جاذبهها، مکانیابی مسیرهای گردشگری و GIS در گردشگری؛ تغییر اقلیم، مخاطرات طبیعی و مدیریت ریسک در مقصدهای گردشگری طبیعی